Thứ Bảy, ngày 11 tháng 10 năm 2014

Vận mệnh Hồng Kông và “giấc mơ Trung Hoa” của ông Tập Cận Bình

Vận mệnh Hồng Kông và “giấc mơ Trung Hoa” của ông Tập Cận BìnhÔng Tập Cận Bình

BIZLIVE - THEO RFI, BÁO LE FIGARO SỐ RA NGÀY 9/10/2014, TRONG MỤC "Ý KIẾN" TRỞ LẠI VỚI CUỘC "CÁCH MẠNG CỦA NHỮNG CHIẾC Ô" QUA BÀI NHẬN ĐỊNH ĐỀ TỰA:  "HỒNG KÔNG: TRUNG QUỐC TRƯỚC THẾ KHÓ XỬ".

Theo RFI, báo Le Figaro số ra ngày 9/10/2014, trong mục "Ý kiến" trở lại với cuộc "Cách mạng của những chiếc ô" qua bài nhận định đề tựa: "Hồng Kông: Trung Quốc trước thế khó xử".

Với khái niệm "một quốc gia, hai chế độ", Bắc Kinh giờ đây phải làm như thế nào, biến Hồng Kông thành nơi thí điểm để mở rộng quyền dân chủ trong đại lục? Hay Hồng Kông phải đi theo guồng máy của Trung Quốc?


Tờ báo viết: "Thách thức đối với Bắc Kinh thật khó nói thành lời  tránh để cho khát khao dân chủ ngày càng lớn của người dân trên cựu thuộc địa không tác động đến sự ổn định của cả nước".

Người dân Hồng Kông không thật sự đòi hỏi một nền dân chủ theo kiểu phương Tây. Nhưng họ ngày càng lo lắng khi thấy Bắc Kinh áp đặt mô hình của mình trước thời hạn 50 năm do Trung Quốc đưa ra vào năm 1997. Theo bài viết, rõ ràng có một khe hở quan trọng trong công thức thần kỳ "một quốc gia, hai chế độ" được ký kết giữa Trung Quốc và Anh quốc.

Một công thức đầy mâu thuẫn, tờ báo viết. Vào đầu những năm 1980, chính ông Đặng Tiểu Bình đã đưa ra đề xuất trên trong các cuộc thương lượng với cố nữ Thủ tướng Margaret Thatcher. Điều này cho phép Bắc Kinh rút ngắn thời gian nhưng không làm mất mục tiêu cuối cùng là đồng hóa Hồng Kông và Đài Loan.

Trong khi đó, trong suy nghĩ của phương Tây, một quốc gia hùng mạnh như Trung Quốc thực thi các quyền lãnh thổ nhưng không can thiệp vào nền chính trị của một vùng đất như Hồng Kông lại điều không thể. Chính bản thân người dân Đài Loan cho đến hiện nay vẫn không chấp nhận khái niệm này.

Hiện đối với Bắc Kinh, nguy cơ phong trào đòi dân chủ lan sang cả lục địa tạm bị đẩy lùi. Sinh viên học sinh chấp nhận đối thoại trước khi phải dùng đến vũ lực để trấn áp. Tuy nhiên, Bắc Kinh vẫn phải tỏ ra thận trọng bởi sự kiện Thiên An Môn và những bài học kinh nghiệm rút ra từ những phong trào phản kháng tại Ba Lan và Tiệp Khắc sau khi Liên Xô cũ sụp đổ. Do đó, các điều khoản nhượng bộ sẽ bị hạn chế.

Nhưng điều đó cũng không có nghĩa là phong trào đòi dân chủ tại Hồng Kông sẽ bị dập tắt. Nó vẫn sẽ tiếp diễn nhưng dưới một dạng thức ngầm, chí ít cho đến năm 2017. Như vậy, đối với ông Tập Cận Bình, đây sẽ là một phép thử quan trọng, một cuộc khủng hoảng đầu tiên kể từ khi ông lên nắm quyền lãnh đạo đất nước cách đây hai năm.

Câu hỏi đặt ra: Nếu tuân theo ý tưởng "Một quốc gia, hai chế độ", Hồng Kông sẽ là nơi thí điểm cho sự tiến triển của chế độ hướng tới việc cho phép người dân tham gia rộng rãi hơn vào đời sống chính trị? Hay là cựu thuộc địa Anh quốc sẽ phải khuất phục trước các lệnh của Bắc Kinh và các phương pháp quản lý, với tất cả những hệ quả có thể có trên bình diện trật tự công cộng?

Bài viết kết luận, bản chất "giấc mơ Trung Hoa" do ông Tập Cận Bình đề xướng, vận mệnh Hồng Kông cũng như Đại lục và cả của Đài Loan giờ đây đều phụ thuộc vào công thức này.