Chủ Nhật, 1 tháng 6, 2014

“Tôi thích” chiếc F-35


f35WASHINGTON - Đây là một câu chuyện nói rõ bản chất của giới lãnh đạo quân đội Trung Quốc, cũng như lý do tại sao có những buổi thao diễn trên không.
Chiến đấu cơ F-35. Nguồn Breaking Defense.
Chiến đấu cơ F-35. Nguồn Breaking Defense.
Câu chuyện giữa Tư lệnh Không quân Trung Quốc và một giám đốc của Lockheed Martin
Steve O’Bryan, một trong những giám đốc điều hành của công ty Lockheed Martin cho chương trình F-35, ngồi đối diện với người đứng đầu của lực lượng không quân của Trung Quốc gần hai năm trước đây tại buổi tiệc được tổ chức tại Royal International Air Tattoo. Qua một thông dịch viên họ nói chuyện thân mật trong bữa ăn tối. Sau đó, Steve lên sân khấu để phát giải thưởng và được giới thiệu là người đứng đầu chương trình phát triển kinh doanh F-35 của Lockheed .
Khi trở lại chỗ ngồi của thông dịch viên đã biến mất và vị tư lệnh không quân TQ ngồi bên cạnh Steve. Họ nói chuyện một lúc. Sau đó, ông tướng không quân ngả sang mỉm cười và nói với Steve: “Bạn biết đấy, Steve , tôi thực sự yêu thích chiếc F-35. Tôi thực sự rất muốn có F-35 trong lực lượng không quân của tôi.”
Steve tự nghĩ, mình là người phụ trách phát triển kinh doanh của Lockheed, như thế thì cần hỏi xem ông ta muốn có bao nhiêu chiếc chứ! Vì vậy, Steve đã hỏi ông Tướng Tầu như thế. Steve kể lại, “Ổng nhìn tôi rồi nói, bạn biết mà Steve, tôi chỉ cần một chiếc thôi.”
Quan khách khoảng 75 người đều ồ lên cười và vỗ tay.
Vì rất ít giới chức bộ quốc phòng Mỹ, chuyên gia hoặc cấp giám đốc điều hành ngành kỹ nghệ có nhiều kinh nghiệm với giới lãnh đạo quân đội Trung Quốc, tôi bèn cầu cứu Dean Cheng, một chuyên gia về quân đội Trung Quốc tại Heritage Foundation, để hỏi xem những cuộc gặp gỡ như câu chuyện giữa Steve và ông tướng Tàu có thể có nghĩa như thế nào.
Sau khi cảnh cáo rằng “Đừng bao giờ kết luận khi mới gặp một lần; rất nguy hiểm,” Cheng chia sẻ những nhận xét sau đây:
“Họ có thể ứng xử thật lịch lãm lôi cuốn, khi họ muốn, và họ có thể trở mặt lạnh lùng khi họ muốn,” Cheng nói về các chức sắc quân sự cấp cao Trung Quốc như thế. Và lưu ý rằng Trung Quốc sẽ tham gia tập trận hải quân lớn nhất thế giới trong năm nay, gọi là RimPac. “Liệu chúng ta sẽ thấy những người Trung Quốc tươi cười, vui vẻ hoặc sẽ gặp những ông Tầu cau có, khó chịu?”
Cuối cùng, Cheng nhắc đến vụ mua bán hệ thống phòng không S-400 gần đây giữa TQ và Nga. “Việc này đã cho người ta thấy gì về tình hình liên bang Nga khi họ sẵn sàng bán S-400 cho Trung Quốc? Khi mà Putin đã sẵn sàng để bán hạt bắp (ngô) giống của mình là điều rất đáng chú ý.” Tại sao? Hãy nghĩ kỹ tại sao Tư lệnh không quân Trung Quốc chỉ cần có một chiếc F-35 .
Hỏa tiwwx phòng không S-400. Nguồn Breaking Defense.
Hỏa tiwwx phòng không S-400. Nguồn Breaking Defense.
Cheng Dean nói, “Người Trung Quốc mua một dàn phòng không (S-400) và sẽ sao chép tất cả những bí mật quân sự của nó.”
[Thực ra phi cơ chiến đấu F-35 của Lockeheed Martin vẫn còn rất nhiều trở ngại về mặt kỹ thuật; vì thế Canada đã hủy bỏ khế ước mua 65 chiếc F-35 để thay cho những chiến đấu cơ F-18 đã quá cũ. - DCVOnline]
Như vậy, Nga , Cheng kết luận, thực sự đã quá cần tiền nên mới bán một giàn S-400 cho TQ. Một điều nên nhớ khi cuộc khủng hoảng Ukraina bùng phát. Một cựu viên chức ngoại giao cao cấp của Mỹ, người biết rõ Putin và các nước liên quan, gần đây nói với tôi, cho rằng những động thái của Nga ở Ukraine chứng minh rõ ràng rằng Nga đang gặp rắc rối sẽ và chúng sẽ trở nên tồi tệ hơn khi/nếu Putin ngày càng lún xuống sâu hơn với những sự kiện ở Crimea và miền đông Ukraine.

Colin Clark – DCVOnline lược dịch

© 2014 DCVOnline

Nguồn: Chinese Air Chief Tells Lockheed ‘I Love’ The F-35. By COLIN CLARK. Breaking DEFENSE. May 13, 2014

Việt Nam cân nhắc chiến lược mới để ngăn chặn Trung Quốc


carlthayerTin tức thế giới về cuộc đối đầu giữa Trung Quốc và Việt Nam về việc TQ đưa giàn khoan dầu khổng lồ vào vùng biển thuộc chủ quyền Việt Nam đang chìm dần theo thời gian.
Quan đội NDVN. Nguồn: Wikimedia Commons.
Quan đội NDVN. Nguồn: Wikimedia Commons.
Theo Phó Tư lệnh, Tham mưu trưởng Bộ Tư lệnh Cảnh sát biển Ngô Ngọc Thu, ngày 3 tháng 5 tàu tuần duyên Trung Quốc số 44044 đâm vào mặt bên của tàu Cảnh sát biển Việt Nam số 4033 gây ra một vết nứt dài ba mét, rộng 1 mét và hoàn toàn phá hủy động cơ bên phải của tàu.
Việt Nam đang làm gì để đối phó với những với những quyết đoáng tung tợn bằng sức mạnh hải quân của Trung Quốc? Chiến lược của Việt Nam để chống lại sự ép buộc Trung Quốc là gì?
Quan chức Việt Nam đã nhiều lần kêu gọi các cuộc thảo luận với Trung Quốc. Họ đã đề nghị mở lại đường dây nóng giữa lãnh đạo cấp cao và họ đã yêu cầu Trung Quốc tiếp Nguyễn Phú Trọng, Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Việt Nam. Bộ trưởng Ngoại giao Việt Nam Phạm Bình Minh đã nói chuyện điện thoại với người đối tác Trung Quốc là Wang Yi. Và Bộ trưởng Quốc phòng Việt Nam tướng Phùng Quang Thanh đã gặp qua người đồng cấp phía Trung Quốc Chang Wanquan bên lề Hội nghị Bộ trưởng Quốc phòng ASEAN họp gần đây tại Nay Pyi Taw.
Trung Quốc đã từ chối tất cả những đề nghị của Việt Nam và những tiếp xúc gặp gỡ cá nhân xảy ra như trong băng giá.
Hoa Kỳ có thể đưa một chiếc máy bay mẫu mà Việt Nam đang muốn mua để tuần tiễu vùng duyên hải đến Việt Nam và tiến hành các chuyến bay diễn tập với các nhân viên quân sự Việt Nam trên tàu.
Trọng tâm chiến lược mới của Việt Nam là để tránh đối đầu trực tiếp với Trung Quốc để buộc họ phải rút giàn khoan và tàu bè ra khỏi khu đặc quyền kinh tế của Việt Nam.
Tại thời điểm này Việt Nam đang nghiên cứu hai chiến lược để ngăn chặn Trung Quốc
  1. Tận dụng mối quan hệ Hoa Kỳ liên minh với Nhật Bản và Philippines,
  2. Và chiến lược “bảo đảm hủy diệt lẫn nhau” chỉ áp dụng cho một tình trạng mà mối quan hệ giữa Trung Quốc và Việt Nam đã xấu đến điểm có xung đột vũ trang.
Mặt khác, không công khai, giới chức Việt Nam nhấn mạnh rằng tất cả các hoạt động thực hiện chiến lược mới sẽ hoàn toàn minh bạch để giảm thiểu tính toán sai lầm của Trung Quốc. Theo trao đổi riêng với một số quan chức chính phủ Việt Nam và các chuyên gia về an ninh, Việt Nam cũng đang xây dựng một chiến lược dài hạn để ngăn chặn Trung Quốc có hành động xâm lăng tương tự trong tương lai.
Chiến lược của Việt Nam buộc Trung Quốc phải đắn đo nên hay không chấp nhận rủi ro khi tấn công một liên minh hỗn hợp của các tàu hải quân và không quân Việt Nam cùng hoạt động kết hợp với các đồng minh của Mỹ là Philippines và Nhật Bản, hay với nhân viên quân sự Mỹ.
Việt Nam đang nghiên cứu một chiến lược mới là một dấu hiệu cho thấy các quan chức và các chiến lược gia Việt Nam xem những căng thẳng hiện nay như một phần của một chiến lược lâu dài của Trung Quốc nhằm khẳng định sự thống trị của TQ không chỉ trên Biển Đông mà còn là trên vùng biển phía Đông của Trung Quốc.
Một số nhà phân tích cho rằng Việt nếu với mức thiệt hại như hiện nay tiếp tục, Việt Nam có thể không có đủ tàu để đối đầu với Trung Quốc trong vùng biển xung quanh giàn khoan.

Carl Thayer – Trà Mi lược dịch

© 2014 DCVOnline

Walesa: Hoa Kỳ không còn là nước lãnh đạo thế giới nữa


walesaCựu tổng thống và chủ tịch Công đoàn Đoàn kết Ba Lan, nói chuyện với phái viên Associated Press tại Warsaw.
WARSAW, Poland (AP) – Hôm thứ Sáu, Lech Walesa, cựu tổng thống Ba Lan và khôi nguyên giải Nobel Hòa bình, cho biết ông sẽ thuyết phục Tổng thống Barack Obama phải nắm vững quyền lãnh đạo thế giới, khi tổng thống Mỹ sang thăm Ba Lan vào tháng Sáu tới.
Walesa nói với Associated Press,
“Vấn đề ở đây không phải là chúng ta cứ đợi Mỹ giải quyết vấn đề thế giới hay đưa quân đi chiến đấu ở một nước nào đó. Hoa Kỳ nên giữ vai trò điều hợp, khích lệ và đưa ra những việc cần làm và chúng ta sẽ phụ trách phần còn lại.”
Walesa, người có tiếng là hay nói lời cay đắng, nói tiếp,
“Tôi sẽ nói, hoặc là Hoa Kỳ đóng vai siêu cường hay giao sức mạnh cho Ba Lan, chúng tôi biết sẽ phải làm gì. Amen.”
Cựu lãnh đạo Công đoàn Đoàn kết cho hay, khi ông gặp Obama tại Warsaw, ông muốn nói với tổng thống Mỹ ỹrằng Hoa Kỳ nên đưa ra sáng kiến và thúc đẩy thế giới đi vào hành động tích cực hơn.
Obama sẽ viếng thăm Ba Lan vào tháng sau nhân dịp kỷ niệm 25 năm Ba Lan thoát khỏi hiểm họa Cộng Sản.
Cả hai vĩ lãnh đạo đã không gặp nhau trong dịp viếng thăm kỳ trước của ông Obama tại Ba Lan.
Walesa đã lãnh đạo Ba Lan chuyển sang nền dân chủ một cách ôn hòa trong năm 1980. Ngày 4 tháng Sáu, 1989, cuộc đầu phiếu đã đưa Công đoàn Đoàn kết vào tham chánh, mở đường khai trừ chủ nghĩa cộng sản.

Ý Yên – Tin AP

© 2014 DCVOnline

Nguồn: Poland’s Walesa Says the US No Longer World Leader. The Associated Press. May 26, 2014.

Căng thẳng giữa Việt Nam và Trung Quốc

Tin AP

south-china-seaHôm Thứ Ba, báo giới nhà nước Việt Nam cho hay một tàu cá Trung Quốc đâm chìm một tàu đánh cá Việt Nam trong vùng tranh chấp ở Biển Đông. Sự kiện này có thể làm căng thẳng quan hệ giữa hai quốc gia lên mức nguy hiểm vì cuộc tranh chấp chủ quyền trong vùng biển này.
Tàu Trung Quốc đâm chìm một tàu cá Việt Nam
Báo Tuổi Trẻ và những tờ báo khác cho biết sự vụ xảy ra cách giàn khoan dầu HS-981, 30 cây số, giàn khoan mà Trung Quốc đã đưa vào vùng đặc quyền kinh tế của Việt Nam từ đầu tháng 5. Di chuyển bằng Bắc Kinh tức giận Hà Nội và đặt ra bạo lực các cuộc biểu tình chống Trung Quốc tại Việt Nam.
Việt Nam đã gửi tàu tuần tra để đối đầu với giàn khoan, và Trung Quốc đã đua hàng chục tàu cảnh sát và quân đội đến bảo vệ HS-981. Hai bên đang đối đầu trong một bế tắc căng thẳng.
ai nước từ lâu đã tranh cãi về việc ai là chủ trong vùng biển có dầu và khí đốt. Các vụ đụng độ giữa tàu cá của hai bên là việc xả ra thường xuyên.
Tuổi Trẻ cho biết có khoảng 40 tàu đánh cá của Trung Quốc bao vây một nhóm các tàu Việt Nam vào chiều ngày thứ Hai. Tuổi Trẻ cũng cho biết một tàu TQ đã đâm vào và đánh chìm một tàu của ngư dân Việt Nam, làm 10 ngư dân rớt xuống biển. Các ngư dân bị nạn đã được các tàu đánh cá khác của Viêt Nam vớt và không ai bị thương.
Giới truyền thông thế giới không thể độc lập xác minh được độ xác thực của bản tin từ báo chí Việt Nam.
Kể từ 1 tháng 5, Việt Nam đã cáo buộc Trung Quốc đã đâm vào hoặc bắn vòi rồng vào những tàu thuyền Việt Nam đang tiến gần giàn khoan HD-981, làm hư hại một số tàu thuyền và làm bị thương cán bộ giám sát thủy sản Việt Nam. Việt Nam đã công bố đoạn băng videovề cuộc đụng độ trên biển. Trung Quốc cũng cáo buộc Việt Nam tấn công tàu của họ.
bt17052014DSC_4752_15
Trung Quốc tuyên bố chủ quyền gần như trên toàn bộ vùng biển phía Nam Trung Hoa, coi đó là biển của riêng họ, gây ra những cuộc xung đột với các quốc gia nhỏ hơn như Việt Nam, Philippines và ba nước khác đều tuyên bố có chủ quyền ở đó. Trong những năm gần đây TQ đã trở nên quyết đoán hơn trong tuyên bố chủ quyền và không chịu ngồi xuống thương lượng.
Hoa Kỳ, chia sẻ mối quan tâm của các quốc gia nhỏ hơn trong khu vực đang tranh chấp về mức gia tăng sức mạnh quân sự của Trung Quốc, gọi hành động đặt giàn khoan của Trung Quốc là một sự “khiêu khích”. Việt Nam đang cố gắng kêu gọi sự hỗ trợ trong khu vực và trên diễn đàn quốc tế để đối đầu với Bắc Kinh, nhưng chọn lựa bị giới hạn vì Trung Quốc là đối tác thương mại lớn nhất của Việt Nam.
© 2014 DCVOnline

Thấy gì qua phát biểu của BT Phùng Quang Thanh tại Đối thoại Shangri-La 13

Sáng 31/5 - ngày làm việc thứ hai của Hội nghị Thượng đỉnh An ninh châu Á (Đối thoại Shangri-La) lần thứ 13, Đại tướng Phùng Quang Thanh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Việt Nam, đã có bài phát biểu tại phiên họp toàn thể với chủ đề “Quản lý những căng thẳng chiến lược.”. Bài phát biểu quan trọng này được dư luận trong nước, quốc tế có các nhìn nhận và đánh giá khác nhau. Cũng không ít người đã thất vọng về phát biểu này.
Phát biểu của BT Phùng Quang Thanh tại Đối thoại Shangri-La lần thứ 13 được cho rằng khá nhũn nhặn và phù hợp với tinh thần giải quyết tranh chấp trong hòa bình đang được dư luận thế giới đồng tình và ủng hộ. Đặc biệt trong bối cảnh Việt nam vừa bị tai tiếng trong các vụ biểu tình mang tính bạo động đập phá các cơ sở sản xuất, văn phòng của các công ty nước ngoài đầu tư ở Việt nam thì đây là điều cần thiết. Tuy nhiên cũng có nhiều ý kiến cho rằng:  phát biểu của BT Phùng Quang Thanh tại Đối thoại Shangri-La lần thứ 13 có nhiều điểm tương đồng với quan điểm của Trung quốc trong vụ giàn khoan HD-981 và chính điều ấy đã đẩy Hoa kỳ và Nhật bản là hai quốc gia đã công kích Trung quốc rất mạnh mẽ trong việc này vào thế việt vị. Điều này đã làm một bộ phận không nhỏ người dân Việt nam đã tỏ ra thất vọng, và ngay sau đó trên các mạng xã hội nhiều người đã biểu lộ thái độ giận dữ trước sự mà họ cho rằng đớn hèn không thể chấp nhận được của một ông Đại tướng đứng đầu quân đội Việt nam trước kẻ thù Trung quốc xâm lược vào thời điểm quan hệ Việt-Trung đang ở mức xấu nhất chưa từng có từ sau Hội nghị Thành đô (9.1990).

Các đoạn bình luận cho rằng Đại tướng Phùng Quang Thanh cho biết "quan hệ Việt-Trung vẫn "phát triển tốt đẹp" và so sánh xung đột hiện nay trên Biển Đông với 'mâu thuẫn gia đình'" và "Quan hệ giữa Việt Nam và nước bạn láng giềng Trung Quốc về tổng thể trên các mặt đang phát triển tốt đẹp, chỉ còn tồn tại vấn đề tranh chấp chủ quyền trên biển Đông và đôi khi cũng có những va chạm gây căng thẳng" đã được rất nhiều người trích dẫn làm dẫn chứng để chỉ trích sự khiếp nhược của Đại tướng Bộ trưởng Bộ Quốc phòng thể hiện qua bài phát biểu tại một Diễn đàn lớn và quan trọng trong khu vực. Thắc mắc quan trọng nhất vẫn là: Vì sao Đại tướng Phùng Quang Thanh vẫn coi kẻ xâm phạm lãnh hải, vùng đặc quyền kinh tế của Việt nam là bạn? Hay đây là tín hiệu của nhà nước Việt nam chuyển tới nhà cầm quyền Trung quốc một thông điệp đầu hàng?

Bỏ qua các câu hỏi thắc mắc trên, để thấy các đoạn bình luận kể trên chứng tỏ những người đó chưa từng đọc, hay đọc chưa kỹ toàn văn bài phát biểu này của BT Phùng Quang Thanh tại Đối thoại Shangri-La lần thứ 13. Bài phát biểu của BT Phùng Quang Thanh tạm chia làm 3 phần, bao gồm:
  1. Phần mở đầu
  2. Phần đánh giá tình tình thế giới và khu vực hiện nay
  3. Phần nhận định về Quan hệ giữa Việt Nam và Trung Quốc
Thực ra BT Phùng Quang Thanh không hề "so sánh xung đột hiện nay trên Biển Đông với 'mâu thuẫn gia đình''" như người ta đã dẫn, mà đoạn đó nằm trong phần đánh giá tình tình thế giới và khu vực hiện nay của bài phát biểu, với nội dung nguyên văn là: "Trên thực tế, ngay ở trong quốc gia, hay mỗi gia đình cũng còn có những mâu thuẫn, bất đồng, huống chi là các nước láng giềng với nhau còn tồn tại tranh chấp về biên giới, lãnh thổ, hoặc va chạm là điều khó tránh khỏi. Vấn đề là ở chỗ, lãnh đạo cấp cao của các nước nên hết sức bình tĩnh, kiềm chế, đặt lợi ích của quốc gia trong lợi ích của khu vực và quốc tế; lựa chọn giải pháp hòa bình thông qua đàm phán ngoại giao để giữ gìn quan hệ hữu nghị giữa các nước.". Đoạn này nằm ở phần 2 - Phần đánh giá tình tình thế giới và khu vực hiện nay, chứ hoàn toàn không đề cập tới vấn đề Biển Đông. Mà nêu lên những bất ổn trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương, nơi đang có sự phát triển năng động, tăng trưởng cao và là tâm điểm thu hút các nhà đầu tư thế giới. Thiết nghĩ đây là sự đánh giá và so sánh khách quan mang tính nhân văn cao của bài phát biểu, khi nói đến bối cảnh chung trong quan hệ của các quốc gia láng giềng, sự bất đồng xảy ra là điều đương nhiên phải có. Việc so sánh với trong gia đình anh em, cha mẹ ruột thịt mà còn không tránh khỏi bất đồng thì ở tầm các quốc gia các bất đồng đó là dễ hiểu và logic. Theo ý kiến cá nhân tôi một số người đã không khách quan, đã bình luận theo lối suy diễn theo chiều hướng bất lợi, nhằm kích động tư tưởng dân tộc theo kiểu đổ thêm dầu vào lửa. Đó là điều không trung thực và không nên.

Nhận xét một cách khách quan bài phát biểu của BT Phùng Quang Thanh tại Đối thoại Shangri-La lần thứ 13 là hết sức mềm mỏng và nhún nhường. Điều đó có lẽ là phù hợp với hoàn cảnh, khả năng và tiềm lực của Việt nam trong lúc này. Dù rằng trên thực tế điều đó đã trái với mong đợi của số đông người Việt nam, đó là họ mong muốn một được nghe phát biểu hết sức cứng rắn và mạnh mẽ để chứng tỏ rằng người Việt nam sẽ không sợ và không chịu khuất phục. Theo tôi đó là những suy nghĩ hoàn toàn mang tính cảm tính, kiểu "Thà một phút huy hoàng rồi chợt tắt". Suy nghĩ này chỉ là suy nghĩ của những người bốc đồng. Chính trị gia đặt mình vào hoàn cảnh thực tế hiện nay thì không được phép suy nghĩ đơn giản như thế.

Nếu giờ đây các bạn thật tỉnh táo và đặt câu hỏi nếu chiến tranh xảy ra thì "Ta lấy gì để chống chọi với Trung quốc?" trong lúc tiềm lực kinh tế của Trung quốc hơn Việt nam hàng chục lần và ngân sách đầu tư cho quân sự của Trung quốc trong 10 năm trở lại đây mỗi năm chiếm vào khoảng 20% tổng thu ngân sách. Hơn nữa, "Nếu đánh (hay kiện) Trung quốc mà thua thì điều gì sẽ xảy ra?" là điều ít người nghĩ tới. Nếu không phải là Việt nam sẽ mất hàng loạt các đảo và bãi ngầm trong vùng quần đảo Trường sa do bị tập kích và vĩnh viễn quần đảo Hoàng sa nếu Tòa án quốc tế phán quyết có lợi cho Trung quốc? Đó là chưa kể tới việc ai sẽ giúp đỡ và ủng hộ Việt nam khi lâm chiến? Vũ khí khí tài quân sự lấy đâu ra? Đó là những câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ và chưa có câu trả lời cho đến lúc này.

Đó là chưa kể với một chính quyền bạc nhược, tham nhũng và mất lòng dân như hiện nay, cùng với một chính sách ngoại giao thần phục và quỳ gối của chính quyền Việt nam từ xưa đến nay, trong lúc hai đảng CS Việt nam và Trung quốc luôn có vận mệnh tương liên. Nhất là từ các động thái từ trong nước, đặc biệt các phản ứng thiếu dứt khoát từ phía Đảng và Quốc hội cho thấy ở thời điểm này cho thấy đảng CSVN khó có đủ can đảm để tuyệt giao mọi quan hệ chính trị với Trung Quốc như mong mỏi đa số người dân, thì làm sao có thể đòi hỏi sự cứng rắn từ họ?

Trong một bài viết của tôi gần đây về Biển Đông đã nêu rõ là: "... theo nguyên tắc bất di bất dịch trong quan hệ Việt nam - Trung quốc từ năm 1991 đến nay thì mọi vấn đề liên quan đến chủ quyền lãnh thổ một khi có tranh chấp hay bất đồng thì một điều quan trọng nhất là phải "kiên định phương châm không làm ầm ĩ". Điều đó có nghĩa là trong bất cứ tình huống nào thì lãnh đạo đảng CSVN và chính quyền sẽ không bao giờ để tình huống chiến tranh quân sự giữa Việt nam và Trung quốc có thể xảy ra. Đó là điều chắc chắn và dứt khoát. Và riêng lãnh đạo Đảng CSVN thì họ sẽ bằng mọi giá không cho phép điều đó có thể xảy ra, họ sẽ sẵn sàng kể cả chấp nhận mất một phần lãnh thổ nhưng không thể để có chiến tranh với mục đích để đảng của họ vẫn toàn vẹn. Đây chính là nguyên nhân vì sao quan hệ Việt nam - Trung quốc trong vấn đề Biển Đông luôn là vấn đề cực kỳ nhạy cảm." Nếu coi đây là sợi chỉ đỏ xuyên suốt trong vấn đề Biển Đông thì không thể đòi hỏi một phát biểu cứng rắn từ Đại tướng Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Phùng Quang Thanh. Đó là điều hoàn toàn không thể có, và hơn nữa về điều này bản thân Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Thượng tướng Nguyễn Chí Vịnh đã "bật mí" khi cho biết rằng "Việt nam sẽ không xích gần lại Hoa kỳ".

Do vậy bài phát biểu của BT Phùng Quang Thanh tại Đối thoại Shangri-La lần thứ 13 được đánh giá cho rằng "đưa Hoa Kỳ và Nhật Bản vào thế việt vị tại Biển Đông" là hoàn toàn chính xác. Đó là quan điểm của Hà nội cho đến lúc này, họ luôn luôn không muốn làm phật lòng Trung quốc.

Gần đây có một nhà báo, nguyên Đại tá QĐND Việt nam nhận định rằng: ông Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã nắm chắc lực lượng quân đội và công an. Vì thế có người đặt câu hỏi rằng "Tại sao các phát biểu của ông Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng thì hết sức cứng rắn, trong lúc phát biểu của Bộ trưởng Quốc phòng lại tỏ ra nhũn nhặn nếu không nói là yếu ớt?". Câu trả lời có lẽ là: chúng ta cần tỉnh táo và cảnh giác, đừng dễ tin vào những gì báo chí và truyền thông nhà nước đang tuyên truyền. Nếu không chúng ta sẽ rơi vào cái ma trận kẻ tung người hứng trong một kịch bản nhằm trấn an và đánh lạc hướng dân chúng của ông Thủ tướng, một con người lọc lõi và quá nhiều kinh nghiệm và của cả Ban Tuyên giáo. Nhất là trong bối cảnh chính trị, kinh tế, xã hội... trong nước đang đứng trước các biểu hiện hết sức lo ngại như hiện nay, họ sẽ dắt chúng ta "vào rừng mơ để bắt con tưởng bở" mà quên đi cái thực tại.

Nói tóm lại là, hòa bình trên cơ sở đối thoại, thương lượng là cái quý nhất và chiến tranh là điều bất đắc dĩ phải chấp nhận khi không còn lối thoát nào khác. Đừng quá ỷ lại và bám vào cái tinh thần bất khuất chống quân xâm lược của dân tộc Việt nam để hô hào mà không nghĩ tới hậu quả. Nên đặt địa vị mình vào những người phải cầm súng ra trận để suy xét, đừng cảm tính.

Không phải các bạn vẫn nói rằng "Đừng tin những gì Cộng sản nói" hay sao? Vậy có gì mà phải ầm ĩ?

Ngày 01 tháng 6 năm 2014

© Kami

* Đây là trang Blog cá nhân của Kami. Bài viết không thể hiện quan điểm của Đài Á châu Tự do RFA 

Chuyện vui cuối tuần: Công hàm... làm cong hàm!!!



Sau hai vòng đàm phán không chính thức với mục đích nếu không đạt được Hiệp ước Liên minh Quân sự với Hoa Kỳ thì ít ra cũng được phép mua vũ khí từ Mỹ, Đại diện CSVN đành về nước tay không với gói quà 18 triệu đô viện trợ cho Cảnh sát Biển.
Hôm trước khi ra sân bay về nước, Đại diện CSVN có ngõ lời mời người đối tác phía Mỹ một buổi cơm tối thân mật tại một nhà hàng Tàu trong vùng Virginia. Nhà hàng này nổi tiếng với món Vịt Bắc Kinh và có rất nhiều Tổng thống Mỹ ghé qua ăn và chụp hình lưu niệm. Vừa bước vô cửa người đại điện Mỹ nói chào một cách dí dỏm:
- Ông cũng khéo chọn lựa chứ? Mỹ gặp Việt trong nhà hàng Trung Quốc?
Đại diện CSVN cười và giải thích:
- Nhà hàng này có chủ là người Đài Loan. Cứ xem như kẻ thù của kẻ thù là bạn.
Đại diện Mỹ buột miệng ra một câu tiếng Việt:
- Thế ra là nhà hàng của “Thế lực THÙ (của) ĐỊCH” à?
Đại diện CSVN phá lên cười:
- Gớm. Ông cũng rành tiếng Việt đấy chứ?
- Tôi học tiếng Việt ở Mỹ, học tiếng lóng tiếng láy ở Sài Gòn khi còn làm tùy viên văn hóa bên đó trước năm 1975. Sau này vẫn theo dõi thời sự và trao đổi trên Facebook. Chúng ta có thể thảo luận bằng tiếng Việt để khỏi mất thì giờ. Ông muốn gặp tôi lần cuối chắc là có câu hỏi gì cho tôi?
Đại diện CSVN vào thẳng vấn đề:
- Hai vòng đàm phán qua ông đã kết luận chúng tôi không thể có Liên minh Quân sự với Mỹ vì Trung Quốc sẽ cản trở. Chúng tôi không có đủ ngân sách để mua vũ khí tự túc. Xem ra giải pháp quân sự lúc này với Trung Quốc không khả thi. Thế thì giải pháp pháp lý, ông nghĩ có khả thi hay không? Ý tôi muốn nói rằng đưa Trung Quốc ra Tòa án Quốc tế để kiện như Philipines đang làm thì có khả thi không?
- Cơ hội rất ít, thưa ông. Và các ông nên cân nhắc cẩn thận về các bằng chứng trình trước tòa. Vì nếu tòa phán quyết các ông THUA thì con đường tương lại còn gian nan hơn nữa. Phán quyết mới nhất của tòa cấp quốc tế xem ra là bản án tử hình cho các ông tại Biển Đông. Khi ấy các ông bị đẩy ra bên lề mọi tranh chấp sau này của các nước trong vùng đối với Biển Đông.
- Nhưng nếu chúng tôi liên kết kiện với Phi hay các nước khác?
- Tôi cũng nhận thấy các ông đang có hướng này. Khi Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng ghé thăm Phi hôm qua. Nhưng khả năng Phi liên kết với ông trong vụ kiện rất thấp vì khi Phi kiện các ông không ủng hộ. Bây giờ các ông tham gia với BẰNG CHỨNG BẤT LỢI hơn thì dĩ nhiên Phi khó chấp nhận.
- Chúng tôi có đầy đủ các bằng chứng THUẬN LỢI từ thời Thực dân Pháp đến Việt Nam Cộng Hòa rằng Việt Nam có đã xác định chủ quyền trên hai quần đảo này liên tục cả trăm năm cơ mà. Sao ông lại nói BẤT LỢI?
- Các ông đang trưng dẫn bằng chứng của những chế độ đã qua mà không hề có bằng chứng xác nhận chủ quyền cấp quốc tế từ chế độ của các ông. Xem ra khó thuyết phục tòa án. Các ông có thể trưng dẫn hình ảnh thời thơ ấu trong một căn nhà, những câu chuyện tuổi thơ ở đó, trong khi người ta trình ra GIẤY BÁN NHÀ của bố các ông, thì dĩ nhiên tòa án không thể cho các ông vào nhà được.
- Ý ông muốn nói đến Công Hàm Phạm văn Đồng năm 1958?
- Đúng. Các ông biết Công Hàm này đã lâu nhưng có nhiều bằng chứng cho thấy các ông cố NÉ TRÁNH nó. Trong khi ngược lại gần đây Trung Quốc lại trưng công hàm này ra trước quốc tế. Xem ra họ có nắm đàng cán về vụ này!
Đại diện CSVN cười sặc sụa:
- Công hàm đó KHÔNG CÓ HIỆU LỰC ông ơi. Phạm văn Đồng dù có nói thẳng là “giao Trường Sa và Hoàng Sa cho Trung Quốc” thì cũng không có hiệu lực. Đó chỉ là ĐÒN NGOẠI GIAO … KHÔN NGOAN của chúng tôi để nhận viện trợ từ Trung Quốc mà đánh Mỹ. Năm 1958 chúng tôi không có chủ quyền ở Hoàng Sa, Trường Sa.
Chờ cho người đại diện CSVN cười xong, uống một ngụm nước, thì đại diện Mỹ mới từ tốn lên tiếng:
- Đối với luật pháp Tây Phương chúng tôi thì chúng tôi phân biệt rất rõ sự tách biệt giữa “khế ươc buôn bán” và “chủ quyền”.
- Ý ông nói là các ông có thể bán những gì các không có cơ à. Thật là HOANG ĐƯỜNG và TRẺ CON.
- Chuyện có thật ông à. Khế ước buôn bán là giao kết giữa hai hay nhiều bên về chuyển nhượng một cái gì đó nó có thể trong hiện tại hay trong tương lai để đổi lấy giá trị tiền bạc hay vật chất có thể giao hôm nay hay giao vào một thời điểm trong tương lai. Như vậy vào năm 1958 các ông hứa bán một cái gì đó các ông không có ngay lúc đó, và lời hứa sẽ giao hàng ngay khi các ông có. Vấn đề là phía Trung Quốc tin như vậy và ủng hộ các ông biến điều đó thành hiện thực. Đổi lại họ cung cấp viện trợ cho các ông gần cả tỉ đô la về vật chất và con người để tiến hành chiến tranh chống chúng tôi.
Năm 1958 các ông không có CHỦ QUYỀN nhưng các ông đã làm KHẾ ƯƠC, thì khi các ông có chủ quyền các ông phải thực hiện khế ước buôn bán đó.
- Thế các ông có trường hợp buôn bán kiểu đó trong thực tế không?
- Có chứ ông. Trong sở hữu chứng khoán, thị trường thế giới có cái gọi là “future options”. Ông không dám mua chứng khoán đó vì ông sợ thua lổ, ông có thể trả tiền với LỜI HỨA sẽ mua và công ty đó phải giao “chủ quyền” chứng khoán đó cho ông trước thời điểm nào đó, dù nó lên hay xuống thấp hơn giá trị ông trả. Rồi ông cần tiền ông vẫn có thể bán LỜI HỨA đó cho người khác và cứ thế cho đến khi thời điểm hứa đó đến thì người cuối cùng phải … THỰC HIỆN. Cái đó là buôn bán thứ ông không có chủ quyền …
Đại diện CSVN nghiêm mặt lại biện hộ:
- Nhưng ông không đọc thấy trong ngôn từ Thủ Tướng Phạm văn Đồng rất KHÔN NGOAN không hề đề cập để chuyện “giao chủ quyền” như cái ví dụ mà ông nêu. Ông ta chỉ nói …
“có trách nhiệm triệt để tôn trọng hải phận 12 hải lý của Trung Quốc trong mọi quan hệ với nước Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa trên mặt biển”
Đại diện Mỹ cười rồi nói:
- Các ông đã có lịch sử CÔNG NHẬN công hàm này. Đó là vào năm 1974 khi Trung Quốc tấn công Hoàng Sa thuộc chủ quyền VNCH. Các ông đã “tôn trọng hải phận của Trung Quốc trong mọi quan hệ trên mặt biển” nên các ông hoàn toàn để mặc cho Trung Quốc hành động chiếm chủ quyền … TƯƠNG LAI của các ông. Thế thì sao các ông có thể biện minh trước tòa rằng một văn bản không hiệu lực lại được tôn trọng?
- Chúng tôi cũng như các ông thôi. Hạm đội 7 các ông nằm đó đâu có động tĩnh gì!
- Hoa Kỳ bị ràng buộc bỡi Thông cáo chung Thượng Hải với Trung Quốc và Hiệp định Paris, phải rút quân và trả lại quyền tự quyết cho VNCH.
Đại diện Mỹ ngừng một lát rồi nói tiếp:
- Tôi xem công hàm Phạm văn Đồng nhiều lần và phải công nhận vào thời điểm năm 1958, ông Đồng hay ai đó soạn cho ông Đồng ký công hàm này là “khôn liền” ngay lúc đó mà không có … “khôn lâu”.
- Ý ông là?
- Ngôn từ trong công hàm này vào năm 1958 rất là KHÔN NGOAN. Vì các ông BÁN VỊT TRỜI mà thu được gần cả tỉ đô la viện trợ của Trung Quốc cho một món hàng tương lai không biết có chiếm được hay không. Ví như một người muốn đi cướp nhà người khác không có súng, không có tiền, đi hứa với thằng cướp khác “khi nào tao cướp được nhà đó thì tao tôn trọng quyền của mày được trồng rau ở sân sau”. Khi cướp được thì phải thực hiện lời hứa đó.
Đại diện CSVN mỉa mai:
- Nếu “khôn lâu” như ông trong trường hợp đã lỡ ký LỜI HỨA đó thì ông phải làm sao?
- Nếu tôi là các ông mà tôi bắt buộc phải viết công hàm đó để có viện trợ thì tôi vẫn viết như thế …
- Huề tiền!
- Tôi vẫn nhận gần cả tỉ đô la để đánh Hoa Kỳ và kéo nó đến bàn Hội Nghị Paris năm 1973 để nó phải rút quân …
Đại diện CSVN phá liên cười:
- Ông khôi hài quá, thế mà lại “dạy ngoại luộc trứng”
Đại diện Mỹ vẫn từ tốn nói tiếp:
- CSVN ký công hàm Phạm văn Đồng là khôn liền ngay năm 1958 nhưng ai đó quyết định xé hiệp định Paris chiếm Miền Nam năm 1975 là ĐẠI NGU để Trung Quốc nó …. (xin lỗi tôi hay có tật nói lái)
Chiếm Miền Nam là biến công hàm đó thành hiện thực và đối diện gần 1 tỉ đô la nợ Trung Quốc, là từ bỏ 4 đến 6 tỉ đô la bồi thường chiến tranh của Hoa Kỳ … Việt Nam bỏ cơ hội thành một nước Đức và nước Nhật sau thế chiến thứ hai.
Đại diện CSVN hết kiên nhẫn ngắt lời:
- Ông có khiếu kể chuyện cổ tích. Xin phép trở lại trọng tâm. Thế thì có giải pháp nào cho chúng tôi trong bế tắc này không?
Đại diện Mỹ nhìn quanh rồi pha trò:
- Có tình báo Hoa Nam Cục ở đây không?
Rồi ông nói tiếp:
- Theo tôi thì các ông phải tuân thủ công hàm Phạm văn Đồng vì 1974 các ông đã tuân thủ thì hôm nay phải tuân thủ để yên cho Trung Quốc đặt giàn khoan.
- Không còn cách nào hết sao?
- Chỉ còn cách mà tôi đã nói với các ông hôm đầu tiên.
- Cách gì ông nhắc lại đi.
- Một cách vô cùng giản dị, không cần viện trợ của Hoa Kỳ, chẳng cần ủng hộ của thế giới, mà lại đoàn kết, hòa hợp hòa giải với mọi thành phần người Việt trong và ngoài nước và quan trọng là vô hiệu hóa công hàm Phạm văn Đồng.
- Làm cách nào?
- Ngay ngày mai ...
Đổi lại tên nước thành Việt Nam Cộng Hòa.
Lấy lại tên Sài Gòn và dời thủ đô về đó
Lấy CỜ VÀNG làm quốc kỳ
…
Có như thế thì trước diễn đàn thế giới. VNCH chỉ VẮNG MẶT … 39 năm chứ KHÔNG CHẾT. Công hàm Phạm văn Đồng chỉ là tờ “giấy lộn” vì tên cướp có vô nhà nhưng chủ nhà về lại và đã đuổi cổ nó ra … Trời Việt lại … HỪNG ĐÔNG.
Đại diện CSVN vuốt mồ hôi lạnh trên trán:
- Chỉ đơn giản thế thôi sao?
Vịt Bắc Kinh trên bàn đã NGUỘI LẠNH, lớp mỡ trắng đã bắt đầu đóng viền quanh dĩa vì không ai còn đoái hoài đến nó.
Đại diện Mỹ vỗ vai đại diện CSVN nói một câu tiếng Anh:
- All roads lead to Rome (Đường nào cũng về La Mã)
Hãy trả cho Ceazar những gì của Ceazar.
Các ông chỉ có một ĐƯỜNG BINH … cầm bài chi lâu cho nó … ƯỚT.

BIẾM HỌA: Công hàm rước Hán.

Công hàm rước Hán. Tranh Babui.
Công hàm rước Hán. Tranh Babui.




Giàn khoan 4 Tốt. Tranh Babui.
Giàn khoan 4 Tốt. Tranh Babui.





Khi vẹt Ba Đình bắt đầu lột lưỡi. Trang Babui.
Khi vẹt Ba Đình bắt đầu lột lưỡi. Trang Babui.




Bầy cá tra Ba Đình, Trang Babui.
Bầy cá tra Ba Đình, Trang Babui.




Bầy chó Ba Đình. Tranh Babui.
Bầy chó Ba Đình. Tranh Babui.

Lịch sử quan hệ Mỹ-Trung - Bài 1: Lịch sử một “chuyện tình”

Sẽ là rất lịch sự nếu dùng những từ đại loại “đối tác” hay “đối thủ” mà không phải là kẻ thù để chỉ mối quan hệ hiện tại giữa Mỹ và Trung Quốc. Và nếu xem Trung Quốc là kẻ thù, Mỹ đang đối mặt với một kẻ thù hắc ám và kỳ lạ chưa từng có trong lịch sử cổ kim, một kẻ thù không hoàn toàn nằm ở chiến tuyến đối lập thật sự như với Liên Xô trước đây mà lại “bị” gắn kết bởi những lợi ích song phương gần như không thể tách rời. Điều đó cũng đúng với phía Trung Quốc. Làm thế nào để “diệt” nhau trong bối cảnh quan hệ phức tạp như vậy?

Từ kẻ thù không đội trời chung

Lịch sử đã cho thấy một khi lợi ích chính trị bị đe dọa thật sự, người ta vẫn có thể hy sinh quyền lợi kinh tế và sẵn sàng dùng nắm đấm phân biệt hơn thua. Trước Thế chiến thứ nhất, Anh và Đức là hai đối tác thương mại chính của nhau. Tuy nhiên, điều đó vẫn khiến giới chính trị chóp bu London xem sức mạnh đang lên của Đức là mối đe dọa cho vị trí đế quốc thực dân của họ cũng như sự ổn định chính trị châu Âu nói riêng về lâu dài. Và dù quan hệ mậu dịch gắn kết với Anh vẫn tăng đều, Đức vẫn đi đến kết luận rằng Anh đang tìm cách khống chế, cố tình ngăn cản và “trù dập” sự lớn mạnh của họ. Thế là bất chấp quyền lợi kinh tế song phương, quan hệ chính trị hai nước xấu dần rồi cuối cùng dẫn đến chiến tranh. Trường hợp Anh-Đức đã cho thấy sự lệ thuộc kinh tế song phương chưa chắc là yếu tố giúp củng cố tình bạn thêm bền vững mà thậm chí chính nó lại là nguyên nhân chủ yếu cho những bất ổn, mâu thuẫn và xung đột.
Điều này đang xảy ra trong mối quan hệ Mỹ và Trung Quốc, khi mà Trung Quốc không chỉ ngoi lên như một cường quốc kinh tế mà còn là một sức mạnh quân sự đe dọa quyền lợi Mỹ - đúng như dự báo của Tổng thống Theodore Roosevelt (nhiệm kỳ 1901-1909) cách đây hơn 100 năm, khi cho rằng: “Lịch sử tương lai của chúng ta sẽ được quyết định bởi vị trí của chúng ta ở Thái Bình Dương đối mặt với Trung Quốc hơn là vị trí của chúng ta ở Đại Tây Dương trực diện với châu Âu”. Cho nên, điều mà cựu Ngoại trưởng Mỹ Henry Kissinger, vốn là người thân Trung Quốc, một “tình nhân vĩ đại” trong lịch sử quan hệ Washington-Bắc Kinh, kết luận trong quyển On China (phát hành 2011) của mình - về việc nên tạo một “cộng đồng Thái Bình Dương” trong đó Mỹ, Trung Quốc và tất cả các nước trong khu vực đều cùng sống chung và phát triển trong hòa bình - chỉ là một ảo tưởng phi thực tế chính trị, ngây ngô đến mức ngớ ngẩn! Trong chính trị thế giới, làm gì có chuyện “ăn cùng mâm, ngủ cùng giường” với những đối thủ đang lăm le đe dọa sức mạnh lẫn quyền lợi mình!
Trung Quốc và Mỹ vốn chẳng bao giờ thật tâm với nhau. Chính kiến là một chuyện (tư bản và cộng sản). Tranh giành ảnh hưởng mới là vấn đề chính. Thời Chiến tranh lạnh, hai nước xem nhau như mặt trăng với mặt trời. Năm 1954, tại Hội nghị hòa đàm Geneva, Ngoại trưởng MỹJohn Foster Dulles đã thẳng thừng từ chối bắt tay người đồng cấp Chu Ân Lai và thậm chí ra lệnh tất cả thành viên Mỹ phó hội Geneva phải “phớt lờ mọi lúc về sự có mặt và tồn tại của phái đoàn Trung Quốc”. Cùng với chính sách cô lập Trung Quốc về mặt ngoại giao, Mỹ cũng thiết lập một mạng lưới đồng minh và căn cứ quân sự ở Đông Nam Á. Đến giữa thập niên 1950, Washington đã ký thỏa ước hợp tác quốc phòng với Úc và New Zealand (1951), Philippines (1951), Nam Hàn (1953); thắt chặt quan hệ với Đài Loan (1954) và cả cựu thù Nhật (1951). Mỹ còn thành lập nhiều tổ chức quân sự trong đó có Tổ chức hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) tại Tây Âu, Tổ chức hiệp ước Đông Nam Á (SEATO; Philippines, Thái Lan, Pakistan…), Tổ chức hiệp ước trung tâm (CENTO; Thổ Nhĩ Kỳ, Iran, Iraq, Pakistan…). Đến trước Thế chiến thứ hai, Philippines đã trở thành căn cứ vững mạnh của Mỹ ở Thái Bình Dương, nối với chuỗi đảo thuộc quản lý Mỹ (Guam, Wake, Midway)… Từ năm 1950, Washington cũng áp đặt lệnh cấm vận toàn diện đối với Trung Quốc…

Đến một chuyện tình “cưỡng hôn”!

Có lẽ Trung Quốc chẳng bao giờ có cơ hội “ngóc đầu” lên được nếu không xảy ra hai yếu tố thời cuộc, khiến chính sách Washington đối với Bắc Kinh thay đổi 180o. Thứ nhất, đó là sự đe dọa của Liên Xô, và thứ hai là cuộc chiến Việt Nam. Trong bối cảnh bế tắc của cuộc chiến Việt Nam và đồng thời cần một đối trọng để cân bằng quyền lực với Liên Xô, Mỹ bắt đầu chơi trò “mèo mả, gà đồng” với Trung Quốc. Đến đầu thập niên 1970, “bè lũ” Kissinger đã áp dụng một chính sách tiếp cận Trung Quốc hoàn toàn khác. Mục tiêu của Mỹ không còn làm suy yếu mà ngược lại phải làm cho Trung Quốc mạnh! Cụ thể nhất là việc hỗ trợ cho lực lượng Quân đội giải phóng nhân dân Trung Quốc (PLA) bằng nhiều loại vũ khí hiện đại, đủ sức để Trung Quốc đương đầu nếu nước này xảy ra chiến tranh với Liên Xô.
Tuy nhiên, trong khi Tổng thống Richard Nixon và cố vấn an ninh quốc gia Kissinger muốn tăng tốc kế hoạch viện trợ quân sự cho Trung Quốc, Quốc hội Mỹ vẫn tỏ ý lo ngại và tìm cách ngăn chặn, với niềm tin rằng Bắc Kinh là một đối tác bất khả tín. Tuy nhiên, Nixon, rồi người kế nhiệmGerald Ford, vẫn thuyết phục được Quốc hội, dù mức độ viện trợ không được như phác thảo ban đầu. Trong số thiết bị-phương tiện viện trợ cho Trung Quốc lúc đó, có hệ thống bắt tín hiệu truyền hình vệ tinh, 10 chiếc Boeing 707 và hai máy tính tốc độ cao. Đến năm 1975, Kissinger (lúc này là ngoại trưởng) còn kêu gọi xóa một số hạn chế xuất khẩu được áp dụng thời Chiến tranh lạnh, trong đó có việc bán động cơ phản lực Rolls-Royce (Anh sản xuất) cho Trung Quốc. Song song, Mỹ và Trung Quốc cũng thiết lập các chương trình tập trận, huấn luyện quân sự và thậm chí soạn thảo kịch bản tác chiến (đánh Liên Xô)… Dù vậy, Mỹ rất cân nhắc chính sách viện trợ quân sự cho Trung Quốc, phần vì bản chất của “cuộc tình” Washington-Bắc Kinh thực chất chỉ là mối tình tạm bợ, một cuộc tình vì “cưỡng hôn” mà có, vì thời cuộc xoay vần mà ra. Phần nữa, Mỹ không dám ào ạt viện trợ quân sự cho Trung Quốc bởi lo ngại Liên Xô có khả năng phản ứng mạnh và chơi đòn phủ đầu bằng cách bất ngờ tấn công Trung Quốc, dẫn đến nguy cơ một cuộc đại chiến thế giới lần ba.
Trong thực tế, đã có vài tín hiệu cho thấy Liên Xô sẵn sàng dập Trung Quốc, không phải đánh bằng một chiến dịch quân sự thông thường mà là đập cho nát ngướu! Hè 1969, khi xung đột biên giới Trung Quốc và Liên Xô căng thẳng, tại một bữa ăn trưa ở nhà hàng “Beef and Bird” ở trung tâm Washington, một viên chức ngoại giao cấp trung Liên Xô đã nói với người đồng cấp Mỹ rằng Moscow đã lên kế hoạch “cực kỳ nghiêm túc” việc tấn công phủ đầu vào các cơ sở hạt nhân Trung Quốc. Vài tuần sau tại Teheran, một tùy viên không quân Liên Xô cũng nói với một sĩ quan Mỹ rằng Liên Xô “sẽ không ngần ngại dùng vũ khí hạt nhân để tiêu diệt Trung Quốc” nếu Trung Quốc tiếp tục quấy rối biên giới Liên Xô. Năm 1973, một lần nữa, Liên Xô lại đề cập khả năng tấn công các cơ sở hạt nhân Trung Quốc. Phản ứng, Kissinger – trong chuyến kinh lý Bắc Kinh cuối năm 1973 – nói với Chu Ân Lai rằng trong trường hợp Moscow tuyên chiến với “người anh em” Trung Quốc, Mỹ “có thể giúp đỡ bằng cách hỗ trợ thiết bị và các dịch vụ khác” (nhưng không nêu cụ thể là những gì), đồng thời giúp Trung Quốc giảm thiểu khả năng thiệt hại bằng cách cung cấp thông tin tình báo cảnh báo sớm. Điều này chỉ có thể thực hiện một khi thiết lập đường dây nóng “giữa các vệ tinh của chúng ta để chúng tôi có thể thông báo cho các bạn chỉ trong vài phút”… Giữa thập niên 1970, Mỹ bắt đầu giảm bớt liều lượng nhiệt tình trong quan hệ với Trung Quốc. Cuộc chiến Việt Nam đã ngã ngũ và mối đe dọa hạt nhân Liên Xô cũng không còn. Hơn nữa, quan điểm nổi trội trong chính trường Mỹ vẫn là sự áp đảo của phe chính trị truyền thống với chính sách không thân thiện với một nước cộng sản như Trung Quốc. Phần mình, Bắc Kinh cũng chẳng thấy vui gì khi Washington thắt chặt bang giao với mình, một mặt, vẫn đi lại và bênh vực Đài Loan.
Trong thực tế, cả hai đều nhìn thấy rõ bản chất của mối quan hệ: Trung Quốc cần dựa hơi Mỹ để chống Liên Xô, trong khi Washington cần vuốt ve Trung Quốc để lấy nó làm đối trọng trong những cuộc mặc cả chính trị với Moscow. Tuy nhiên, tháng 12-1979, khi quân đội Liên Xô tấn công Afghanistan, quan hệ chiến lược Washington-Bắc Kinh lại được đẩy lên một “tầm cao” mới. Trong chuyến công du Bắc Kinh tháng 1-1980, Bộ trưởng quốc phòng Mỹ Harold Brown đề xuất loạt trao đổi giữa các viên chức quốc phòng cấp cao hai nước, ở một mức độ “chưa từng có trước nay”. Tổng thống Jimmy Carter tuyên bố ông sẽ chuẩn y các giấy phép xuất khẩu cho những mặt hàng liên quan kỹ thuật kép (dùng cho dân sự lẫn quân sự), và lần đầu tiên cũng chuẩn y phi vụ bán các hệ thống quân sự không giết người, như radar, vận tải cơ, trực thăng và phần cứng viễn thông. Tuy nhiên, Carter vẫn còn đủ tỉnh táo và thận trọng không đồng ý bán vũ khí tấn công, bất chấp sự bày tỏ quan tâm từ Bắc Kinh...
Chính sách thân thiện của Washington đối với Bắc Kinh, dù ẩn sâu bên trong vẫn tồn tại nhiều nghi kỵ và dè chừng, đã khiến dư luận Mỹ thời điểm đó bớt nhìn Trung Quốc bằng cặp mắt tiêu cực. Trong suốt thập niên 1970, chỉ khoảng 1/3 người được hỏi trong các cuộc thăm dò tại Mỹ là bày tỏ cái nhìn tích cực dành cho Trung Quốc trong khi 2/3 hoặc hơn nói chung tỏ ra nghi ngại Trung Quốc. Đến thập niên 1980, những kết quả thăm dò bắt đầu cho thấy ngược lại. Trong cuộc thăm dò tháng 2-1989, tỉ lệ người Mỹ “khoái” Trung Quốc đã lên đến 73%!
Mạnh Kim
Chia sẻ bài viết này
(Nguồn tham khảo: “A Contest for Supremacy: China, America, and the Struggle for Mastery in Asia”; giáo sư Aaron L. Friedberg; NXB W. W. Nortin & Company; phát hành ngày 1-10-2012)