Thứ Sáu, ngày 24 tháng 10 năm 2014

Đâu phải chuyện bên bàn nhậu!


Phối cảnh sân bay Long Thành
Nhiều người mặc định, bàn nhậu là nơi người ta xả stress, nói chuyện trên trời dưới đất, thuật lại những chuyện hóng hớt, tha hồ “chém gió” mà chẳng phải chịu trách nhiệm gì.

Thật ra với người đàng hoàng, nhậu cũng không phải là cái cớ để họ “văng mạng” hết cỡ. Nhưng nói chung, chuyện bên bàn nhậu là chuyện gió thoảng mây bay, chẳng có gì nghiêm túc. Mọi người tham gia bàn nhậu dường như đều ngầm hiểu, ngầm quy ước với nhau như vậy.

Nhưng phát ngôn chính thức của quan chức thì khác. Công chúng đương nhiên hiểu quan chức phát ngôn chính thức là phát ngôn nhân danh nhà nước. Do đó họ không thể nói bừa, nói đại, nói không có căn cứ, nói mà không kiểm tra tính xác thực trước khi phát ngôn. Làm như vậy, họ không chỉ làm tổn hại tới tính khả tín của chính mình mà còn làm tổn hại tới tính khả tín của Nhà nước, gieo mối nghi ngờ về tính đúng đắn, khách quan, vô tư, chỉ nhằm phục vụ lợi ích chung của các chủ trương chính sách của Nhà nước.

Phát ngôn của ông Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải Phạm Quý Tiêu hồi tuần qua về việc Chính phủ Nhật Bản cam kết cho vay 2 tỉ đô la ODA để thực hiện dự án cảng hàng không quốc tế Long Thành tiếc thay lại rơi đúng vào trường hợp này. Trong khi đang diễn ra cuộc tranh luận về tính khả thi, tính hiệu quả của dự án và bên bảo vệ dự án gồm Bộ Giao thông Vận tải, Cục Hàng không, Tổng công ty Cảng hàng không liên tiếp đưa ra hết lập luận này đến lập luận khác nhằm đáp lại các phản biện của công luận, từ sự quá tải dưới đất sau đó đến quá tải cả trên không của sân bay Tân Sơn Nhất; từ chi phí đền bù giải tỏa quá lớn nếu mở rộng sân bay Tân Sơn Nhất, chi bằng xây sân bay mới, đến việc chủ đầu tư sẽ tự vay tự trả, không làm tăng nợ công... thì trong cuộc tọa đàm “Dự án sân bay Long Thành: Cơ hội và thách thức” do Cổng thông tin Chính phủ tổ chức ngày 17- 10, ông Phạm Quý Tiêu đã ném ra thông tin về việc Nhật cho vay 2 tỉ đô la nói trên. Và chỉ sau khi Đại sứ quán Nhật Bản phủ nhận thông tin nói trên ông Tiêu mới viết thư xin lỗi ông Đại sứ, chính phủ và cơ quan hữu quan của Nhật vì đã đưa thông tin sai: “Tôi đã nhầm lẫn khi đưa thông tin Chính phủ Nhật Bản đã cam kết cho Việt Nam vay khoản tín dụng ODA trị giá 2 tỉ đô la Mỹ cho dự án sây bay quốc tế Long Thành. Tôi thành thực nhận lỗi về sự nhầm lẫn đáng tiếc này mà lý do tôi tự nhận thấy không có lời giải thích (nào) thỏa đáng”. Còn với dư luận bên ngoài, ông Tiêu giải thích rằng một trong những nguyên nhân dẫn tới sự nhầm lẫn này là do thời gian vừa qua ông nghỉ để trị bệnh và mới đi làm lại. Trong quá trình theo dõi chuẩn bị cho việc xin chủ trương xây dựng sân bay quốc tế Long Thành, do có thông tin về một số nguồn có khả năng hỗ trợ tín dụng cho dự án này mà ông đã phát biểu nhầm lẫn như trên.

Nếu quả đúng như vậy, tức chỉ mới nghe thông tin đâu đó, chưa xác thực về khả năng hỗ trợ tín dụng cho dự án mà ông đã phát biểu chắc nịch như bên cho vay đã chính thức cam kết thì, xin lỗi, đó chẳng khác nào hóng hớt rồi đi nói lại như bên bàn nhậu. Liệu một quan chức cấp thứ trưởng có thể phát ngôn khơi khơi như vậy chăng? Mà hóng hớt rồi nói lại là còn nhẹ, công luận cũng có thể hoàn toàn có lý do để đặt ra câu hỏi: nếu phía sứ quán Nhật không lên tiếng chính thức phủ nhận thông tin trên thì liệu người dân, các đại biểu Quốc hội có bị đánh lừa về khả năng thu xếp tài chính cho dự án và rồi ủng hộ nó, bỏ phiếu thuận cho nó trong khi thực tế hoàn toàn không phải vậy? Có thể lắm chứ!

Ông Tiêu đã chính thức xin lỗi phía Nhật Bản vì thông tin sai, nhưng thiết tưởng công luận, người dân trong nước cũng xứng đáng được ông gửi lời xin lỗi vì đã đưa ra thông tin sai lạc, ảnh hưởng đến niềm tin của họ đối với cơ quan quản lý nhà nước, cũng như Chính phủ cũng xứng đáng được ông xin lỗi vì, trong tư cách một quan chức cao cấp, phát ngôn sai lạc của ông đã làm ảnh hưởng đến uy tín của Chính phủ.

Xung quanh dự án sân bay Long Thành mà chi phí đầu tư lên tới hàng chục tỉ đô la, cũng như một số dự án khổng lồ trước đây, chỉ cần đọc báo người dân cũng có thể cảm nhận được sự róng riết trong việc bảo vệ dự án, vận động dư luận của các chủ đầu tư. Nhưng làm gì thì làm, nói gì thì nói, xin hãy trung thực với dân.

Đoàn Khắc Xuyên