Thứ Tư, ngày 05 tháng 11 năm 2014

Cử tri Hoa Kỳ đòi hỏi sự thay đổi

thượng nghị sĩ Mitch McConnell  và phu nhân là bà Elaine Chao, cựu bộ trưởng lao động Mỹ
Thượng nghị sĩ Mitch McConnell và phu nhân là bà Elaine Chao, cựu bộ trưởng lao động Mỹ

Đảng Cộng Hòa thắng lớn trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ

Hoa Thịnh Đốn: Cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ ( mid term) đã diễn ra tại Hoa kỳ hôm thứ ba ngày 4 tháng 11 năm 2014 và những kết quả sơ khởi cho thấy đảng Cộng Hòa đã chiếm đa số ghế ở cà hạ viện lẫn thượng viện cũng như số thống đốc.
Với 52 ghế trên 45, thượng nghị sĩ vừa được tái cử, Mitch McConnell sẽ là thủ lãnh của khối đa số đảng Cộng Hòa ở thượng viện Mỹ.
Kết quả của cuộc bầu cử một phần của quốc hội Mỹ vào giữa nhệm kỳ cũng là một đòn đau cho tổng thống Obama của đảng Dân Chủ, và người ta sợ rằng chính quyền Hoa Kỳ sẽ không hoạt động hữu hiệu trong hai năm còn lại của nhiệm kỳ của tổng thống Obama, khi những dự thảo của chính quyền Mỹ cần sự ưng thuận của quốc hội.
Năm 2008, hai ứng viên của đảng Dân Chủ trong chức vụ tổng thống Mỹ là bà Hillary Clinton và ông Obama. Cả hai đã sít soát, người tám lạng kẻ nửa cân , trong việc chiếm phiếu của cử tri.
Nhưng cuối cùng ông Obama đã thắng với chủ trương đổi mới “Yes We Can”. Cử tri Mỹ quá mệt mỏi về những quyết định sai lầm của tổng thống George W. Bush trong 2 nhiệm kỳ trước, họ muốn có những đổi mới . Ứng cử viên Obama đã được đa số cử tri lựa chọn với tài ăn nói, và mầu da..
Tuy nhiên sau những năm dưới sự lãnh đạo của tổng thống Obama, cư dân Mỹ đã thất vọng: theo kết quả của một cuộc thăm dò dân ý mới đây, số người ủng hộ tổng thống Obama ở mức 40 phần trăm, mức ủng hộ thấp nhất cho một tổng thống Hoa Kỳ.
Sáu năm qua, Hoa Kỳ đã trải qua bao nhiêu sóng gió, kinh tế đại suy thoái, đe dọa của các nhóm khủng bố cuồng tín, dịch sốt xuất huyết Ebola, số trẻ em di dân lậu từ các quốc gia Nam Mỹ, đổ dồn đến Hoa Kỳv.v. trong khi tổng thống Obama đã không mạnh dạn nhận trách nhiệm đứng ra lãnh đạo thế giới trong các cuộc chiến chống khủng bố ở ngoại quốc, cũng như các quyết định quan trọng ở quốc nội như việc xấy cất đường dẫn dầu Keystone từ Canada xuống Texas, việc hợp thức hóa các di dân đang sống lậu ở Hoa Kỳ..
Chương trình bảo hiểm y tế Obamacare cũng là một thất bại, khi chi phí bảo hiểm y tế mà người ta phải đóng ngày một gia tăng.
Hai năm cuối của nhiệm kỳ, tổng thống Obama có thể chỉ có việc “ngồi chơi xơi nước” mà thôi.

Cử tri Hoa Kỳ đòi hỏi sự thay đổi


Mạnh Kim/ Fb Mạnh Kim

“Change we need” (Sự thay đổi chúng ta cần) không còn là khẩu hiệu của Barack Obama mà bây giờ là của cử tri Mỹ! Uy tín sút giảm nghiêm trọng của Obama đã không chỉ gây mất niềm tin đối với cá nhân ông mà còn ảnh hưởng đến đảng Dân chủ. Điều đó đã thể hiện ở cuộc bầu cử giữa kỳ với kết quả thành viên Dân chủ lần lượt bị hạ bởi Cộng hòa (bầu Thượng viện, Hạ viện lẫn Thống đốc). 
Bầu cử giữa kỳ thường mang đến thay đổi cán cân quyền lực trong Quốc hội nhưng kết quả lần này là thất bại lớn đối với Dân chủ. Chưa lần nào kể từ 1980 mà phe Cộng hòa hạ gục hai thượng nghị sĩ Dân chủ đương nhiệm nhưng trong cuộc bầu cử 4-11-2014 họ đã đánh văng ít nhất ba người! Tại Hạ viện, Cộng hòa cũng một lần nữa giành chiến thắng và mở rộng cách biệt số ghế với tỉ lệ lớn nhất kể từ năm 1946! Cần nhắc lại, trong nhiệm kỳ một Obama, Dân chủ chiếm cả Thượng lẫn Hạ viện. Năm 2010, Dân chủ bắt đầu mất Hạ viện. Bây giờ, sau 8 năm, lần đầu tiên Cộng hòa kiểm soát hai viện.

Barack Obama vẫn ngồi trong Phòng bầu dục nhưng ông sẽ bị trói tay, một tổng thống “lame duck”. Tổng thống Mỹ vốn bị khống chế quyền lực bởi Quốc hội và sẽ càng mất uy thế khi Quốc hội nằm dưới quyền kiểm soát tuyệt đối của đảng đối thủ. Nhiều nghị trình của tổng thống phải điều chỉnh bởi sự thay đổi quyền lực sau cuộc bầu cử giữa kỳ. George W. Bush đã phải thay (Bộ trưởng quốc phòng) Donald Rumsfeld sau khi phe Cộng hòa của ông mất quyền kiểm soát Hạ viện sau cuộc bầu cử giữa kỳ 2006 trong bối cảnh cử tri Mỹ bất đồng cuộc chiến Iraq. Tổng thống Cộng hòa Ronald Reagan cũng thay nhiều viên chức cấp cao sau khi Dân chủ chiếm Thượng viện năm 1986 (Wall Street Journal).
 
Với Obama, kết quả bầu cử 4-11-2014 đã khiến ông mất một trong những đồng minh quan trọng nhất Thượng viện, người luôn ủng hộ nhiều chính sách của Nhà trắng: Harry Reid, khi vị này được thay bằng thượng nghị sĩ Cộng hòa Mitch McConnell ở vị trí thủ lĩnh phe đa số Thượng viện. Cách duy nhất mà các tổng thống lâm vào tình trạng tứ bề thọ địch như Obama là thỏa hiệp, đặc biệt các vấn đề đối nội. Có một phỏng đoán mang tính tích cực từ cuộc bầu cử 4-11-2014: chính sách đối ngoại của Obama có thể buộc phải thay đổi, từ trạng thái tĩnh sang trạng thái động. Phe Cộng hòa đã chẳng liên tục chỉ trích chính sách ngoại giao “mềm mỏng” của giáo sư luật Barack Obama là gì!

 Chủ nhật 9-11, Obama thực hiện chuyến công du 8 ngày đến Trung Quốc, Myanmar và Úc. Những chi tiết kịch bản cho chuyến đi được sắp lịch này có khả năng thay đổi vào giờ chót không, bởi ảnh hưởng từ cuộc bầu cử 4-11-2014? Gần như chắc chắn là không, nhưng hai năm tiếp theo là giai đoạn mà Obama có thể chạy nước rút, nếu ông không muốn bị mang tiếng để lại một di sản ngoại giao đầy tiêu cực cho nước Mỹ.